Makalu

Ko kun san adadin yawan nutrients da jikinku ke bukata?

  • Samun abinci mai kyau da kara lafiya, wato good nutrition, ya dace ya zamo daya daga cikin burin kowani dan adam da ke raye.  Ya kasance mun san adadin yawan abinci mai kyau da jikkunanmu ke bukata, sannan mun san addadin yadda ya kamata mu rinka motsa jikinmu, kuma tare da sanin hanyar da zamu bi mu ga mun cimma nasara akan wannan kuduri abu ne mai muhimmanci.

    Sanin kaloris nawa muke bukata, da yawan abinci mai kyau da inganci da jikinmu ke bukata, da kuma yadda ya kamata mu rinka motsa jikkunanmu ilimi ne da kowani dan adam ya kamata ya same su tun da dai abu ne da ya shafi kowa da kowa - babba da yaro. Yayin da a kullum idan mun ziyarci likita ko kuma wani wajen harkar kiwon lafiya na daban, za ka ga bayanai birjik ko ta ina game da wannan maudu’in ta yadda mutum zai zaci idan an mai da hankali wannan ilimi ba wai ilimi ne boyayye ba – yana nan ko ta ina.

    To amma, wai shin mene ne nutrition?

    Nutrition na nufin samarwa ko tabbatarwa samun wadatacciyar abinci mai kyau da jikinmu  ke bukata don kasancewa cikn koshin lafiya da kuma kuzari kamar yadda ake bukata. Kasantuwar mun iya mun samarwa jikinmu lafiyayye kuma wadatacciyar abinci, da adadin vitamins, da kuma su minerals isashshe domin samun daman gudanar da harkokinmu na yau da kullum shi ne abinda nutrition ko kuma nutritional need ya kunsa.

    Sani mene ne ma’anar nutrition wani bangare ne daban, sannan kuma sanin diet din da muke bukata shima wani bangarenne can na daban. Saboda haka yanzu ya ya zamu iya sanin yawan adadin abinci mai kyau da inganci da jikinmu ke bukata? Amsar tambayar shi ne, ta hanyar ilmantar da kawunan mu akan Health and nutrition, sanin mene ne na ke bukata na abinci, me iyalai na ke bukata kuma a dauki wannan ilimi ayi amfani da shi wajen sayan abinci  da girka shi da mu da iyalanmu. 

    Sannan kuma yadda muke gudanar da rayuwanmu ma, wato lifestyle a Turance,  ya na nuni da irin nutrition da muke bawa jikinmu – lifestyle na gaba wajen nuni da irin abinci da sauran nutrient da muke bawa jikinmu.

    Kamar yadda muka ce nutrition ya na da alaka da lifestyle din mutum saboda yana nuni da irin nutrient da muke sakawa jikinmu domin kasancewa cikin koshin lafiya. Maudu’i da ya shafi cin abinci isasshe kuma mai inganci maudu’i ne da ake ta faman magana akansa tuntuni, tun daga kungiyoyi masu zaman kansu har izuwa na gwamnati. Misali, a majalisan dinkin duniya, wato United Nations, akwai kungiyoyi daban-daban kamar Food Drug Admiistration (FDA) sannan kuma anan kasashenmu misali a Najeriya muna da National Agency for Food and Drug Administration and Control (NAFDAC).  Wadannan kungiyoyi ba wai kawai kula suke da irin abinci da jama’a suke ci a kasashensu ba, har ma yadda mutane ke alaka da kwayoyi na magani da na maye. Suna kula da masu yin magunguna da masu sayarwa domin su tabbatar jama’a basu fada cikin hatsari ba, sannan suna samun abinci da ya kamata da kuma inganci. Kusan ko wacce kasa a wannan duniyar ta mu ta na da kungiya ko kungiyoyi masu alhakin kula da wannan lamari.

    Mene ne nutritional need na mu, wato abubuwa da abinci da muke bukata domin samun lafiya da kuzarin jikinmu?

    Amma duk maganganu da muke ta yi akan nutrition, shin mun ma san asali yawan adadin abinda muke bukata na nutrient domin samun lafiyayyen jiki? Mun san yadda ko hanyar da za mubi domin biyan wannan bukatar ta mu? Ta ya ya za mu ci abinci don samun asali irin value da muke nema na nutrient? Ba na zaton akan wannan lamari mutane sun samu ishashen ilimi da zai amsa duk wadannan tambayoyi duk da irin matakai da kuma maganganu da ake yi akan nutrition a kullu yaumin. Kullum za ka ji ana maganar fortified cereal ko fortified milk, ana maganar vitamins kaza da kaza a jikin gwangwanayen da ledojin abinci, to amma shin mun san asali adadin wadannan abubuwa da muke bukata ne, kuma asalin nawa muke samu daga wadannan abincin? Bana zaton mutane da yawa za su iya amsa wannan tambayar.

    A wani bangaren kuma, za ku iya duba wannan makalar: Cutar asma alamominsa illolinsa da kuma hanyoyin kariya daga cutar

    Yawa yawancin lokaci zaka tarar bukata da muke da shi na minerals da vitamins sun fi bukata kaloris da muke da shi a jikinmu. A irin wannan lamari sai kaga mutane sun koma shan magunguna da ke dauke da vitamins da kuma minerals domin cike gurbin, yawanci saboda umarnin likita. Wani ayar tamabayar kuma anan shi ne, shin wadannan vitamin and mineral supplements din suna ko biyan bukata, ko a’a? Amsar tambar dai shi ne, akwai babban ayar tambaya akan alfanun supplements domin kuwa akwai ce-ce-ku-ce masu yawa game da shan food supplements.

    A gaskiya ilimin nutrition ilimi ne mai matukar sarkakiyar gaske. Domin akwai bangarori daban-daban na wannan ilimi, kuma kowa da irin abinda ya kamata ya sani saboda da bukatu da suka sha bam-bam na jikinsa, ko shekaransu ko kuma jinsinsa. Misali mutumi da ke fama da ciwon zuciya bukatarsa ta nutrition ba daya ya ke da na lafiyyayen mutum ba. Haka zalika bukatun mata ya sha bam-bam da na maza. Nutritional need na mata tsuffi ba daya ya ke da na mata matasa ba, da dai sauran dalilai daban-daban. A sabili da haka, sanin abinda mutum ke bukata na nutrient a cikin abinci na bukatan mutum ya kasance yana sane da condition na shi tare da neman ilimin akai-akai game da nutrition da ma sauran bangarori na lafiyan jikinsa.

    Ganin irin wannan sarkakiya da ke tattatre da harkar ilimin nutrition, abu mafi a’ala shi ne ya kasance kowa as individual ya san yanayinsa da yanayin jikinsa. Sanin hakan zai sa mutum ya iya sanin mene ne asalilin nutritional need na sa da kuma hanyar da zai bi domin samun isashen nutrient da iyalinsa.

    A karshe abinda na yi concluding shi ne, neman ilimi shi ne amsa! Allah Ya ba mu lafiya da zaman lafiya, amin.

    Mai karantu na iya duba: Dalilan da ka iya sawa a koma vegan diet

No Stickers to Show

X

MAKALU DA DUMI-DUMIN SU

  • Jini Baya Maganin Kishirwa: Babi na Uku

    Posted Jan 12

    Ku latsa nan don karanta babi na biyu. Sakinah ta share hawayen da ke zuba kan kuncinta kafin ta ce. "Insha Allahu Umma zan yi aiki da dukkan abin da ki ka umarce ni da shi da yardar Allah, ba zan taɓa baki kunya ba". "Yauwa Sakinah Allah ya yi miki albarka". "Amin"...

  • Yadda ake baked awara

    Posted Jan 11

    Barka da sake saduwa a cikin shirin girke-girkenmu na Bakandamiya. A yau na zo maku da sabon girki wato yadda za ku hada baked awara. Abubuwan hadawa Awara Kwai Carrots Seasoning Cooked minced meat Muffin tray Albasa Yadda ake hadawa Farko za ki yanka a...

  • Bayanan masana game da ingantattun hanyoyin ƙayyade iyali

    Posted Jan 8

    Mene ne ƙayyade iyali? Ƙayyade iyali ko tazarar iyali ko kuma family planning a Turance wani mataki ne da ma'aurata kan dauka don hana mace daukan ciki domin rage yawan haihuwa akai-akai, ko ƙayyade yawan ‘ya’ya da za ta haifa ko dai ma don wasu dalilai na ...

  • Ma'aurata: Babi na Biyu

    Posted Jan 8

    Idan baku karanta babi na daya ba to ku latsa nan don karantawa. Ana kiran sallah asuba ta farka daga bacci addu'an tashi daga bacci tayi kafin tayi miƙa tana salati ga Annabi S.A.W kai dubanta tayi a gefen da Fahad yake kwance tayi, har yanzu yana nan yana bacci kamar...

  • Burina a shekarar 2020: Saurare na ya fi magana ta yawa

    Posted Jan 4

    Masana sun ce daga cikin abubuwan da suka sa dan Adam yin galaba a kan sauran halittu shi ne yadda yake iya hada kai. Don mutum shi kadai ba zai iya gwada karfi da zaki ko giwa ba. Amma idan ya hada karfi da sauran ‘yan uwansa babu kalubalen da ba za su iya t...

  • Yadda ma’urata ya kamata su bullowa matsalolin rashin lafiya idan sun taso a rayuwar aure

    Posted December 31, 2019

    Matsalar rashin lafiya matsala ce babba da ke taka muhimmiyar rawa wajen hargitsa zamantakewa da rayuwar iyali. Ba abu bane da mutum daya zai boye ma kansa ba tare da sanin aboki ko abokiyar zama ba. Saboda matsala ce babba da take bukatar shawara, tattaunawa a tsakanin...

View All